| |
W這dawa od ponad 450 lat posiada prawa miejskie
W這dawa - miasto, w kt鏎ym sie urodzi貫m, mieszka貫m, cz窷ciowo si� ksztalci貫m, a teraz
wspominam. W這dawa stosunkowo niedawno, w 1990 r., obchodzi豉 450-t� rocznic� nadania praw miejskich.
Liczba do嗆 okr庵豉, wi璚 sprzyja rozwa瘸niom, przemy郵eniom, mo瞠 opisom... Pomy郵a貫m, czemu� nie
wzmianka w sieci na jej temat.
Nie b璠� si� rozpisywa�, odsy豉m do lektury "Dzieje W這dawy" wydanej przez wydawnictwo PANTA w
1991 roku. Jednak co� skrobn�.
Miasto liczy ok. 15 tys mieszka鎍闚. A sk康 nazwa ?
Na ten temat jest wiele 廝鏚e�, lecz ja opr� si� na jedym i chyba do嗆
wiarygodnym. Hmmm... Mo瞠 tak. "W這dawa nale篡 do grupy najstarszych osiedli nad 鈔odkowym Bugiem".
W pewnych 廝鏚豉ch (ruskich) nazywano j� Wo這dawa, w polskich opisywana jest jako W這dawa.
Prawdopodobnie nazwa wzi窸a si� od nazwy rzeki W這dawki, nad kt鏎a po這穎ny by� 闚 gr鏚.
Pierwszy cz這n nazwy W這d - czy te� Wo這d - w j瞛ykach dawnych s這wnian oznacza:
panowa�, by� silnym. Mo磧iwe jest, 瞠 pierwotnie nazwa ta oznacza豉 rzek� o silnym nurcie.
Szczerze m闚i帷 zawsze my郵a貫m, 瞠 nazwa miasta wzi窸a si� od Wo這dyjowskiego, kt鏎ego
zapewne wszyscy znaj�. Stoczy� on bowiem walk� z Kmicicem na rynku czworoboku w豉郾ie we W這dawie.
Opisane jest to oczywi軼ie w trylogii Henryka Sienkiewicza. Zreszt� w herbie miasta jest
w豉郾ie rycerz. A ju� napewno nie wpad� bym na to, 瞠 nazwa miasta wzi窸a si� od nazwy rzeczki,
p造n帷ej obok, kt鏎a wygl康a obecnie bardziej jak cz窷� kana逝 melioracyjnego ni� rzeka.
Zawsze my郵a貫m przez to, 瞠 jest odwrotnie. C騜...
Po這瞠nie miasta 陰czy si� z faktem, i� w XV w. we W這dawie krzy穎wa造 si� drogi biegn帷e z Che軛a
ku Brze軼iowi i Parczewowi. Dzi瘯i temu m鏬� tu rozwija� si� ca趾iem spory handel. Do dzi�
w這dawiacy 篡j� niemal wy陰cznie z handlu, gdy� nie istnieje tu 瘸den przemys�. Zbyt podmok造
teren nie pozwala rozwin望 w okolicach W這dawy rzadnej powa積ej ga喚zi przemys逝. Jednak
ludzie tu jako� 篡j�. Hmm... Mo瞠 to jeden z cud闚 鈍iata... :)) Turystyka? Pojezierze
�璚zy雟ko-W這dawskie i du瘸 ilo嗆 jezior, z kt鏎ych najbardziej znane, to Jezioro Bia貫 w Okunince
utrzymuje jako� miasto przy 篡ciu. C騜, o to trzeba by pyta� w豉dze miasta z czego W這dawa
篡je.
We W這dawie 篡這 niegdy� kilka narodowo軼i, a w鈔鏚 nich dominowali 砰dzi.
W 1921 roku by這 ich tu oko這 3835 (60,9%), a w 1931 roku 5863 (68,2%). Mniejszo嗆 ukrai雟k�
w 1921 r. stanowi這 70 os鏏 (1,1%), a w 1931 r. ok. 150 (1,8%). Polak闚 za� w 1921 r.
by這 2355 (38%), a w 1931 r. - 2577 (30%). Tak... Obecnie 砰d闚 jest niewielu w mie軼ie, a mo瞠 nawet ni ema wog鏊e,
lecz niestety tego nie wiem napweno. W synagodze obecnie znajduje
si� Muzeum Pojezierza �璚zy雟ko-W這dawskiego. Zosta豉 ona wyremontowana, a w zasadzie
to wci捫 jest w remoncie jej cz窷� ale mo積a zobaczy� jak to niegdy� wygl康a這.
Na obu ko鎍ach ulicy Ko軼ielnej znajduj� si� dwie 鈍i徠ynie, mianowicie
cerkiew prawos豉wna oraz ko軼i馧 parafii Sw. Ludwika przy klasztorze
Ojc闚 Paulin闚. Ciekawie prezentuj� si� oba zabytki od strony Orch闚ka.
W latach wojny, w pobliskim Sobiborze znajdowa� si� hitlerowski ob霩 zag豉dy -
"Durchgangslager Sobib鏎" ("SS-Sonderkommando Sobib鏎"). Tak wi璚 losy W這dawy by造 軼i郵e
zwi您ane w tym czasie z owym obozem. O wydarzeniach w sobiborskim obozie zosta� nakr璚ony
przez Amerykan闚 film pt. "Ucieczka z Sobiboru". Podobnie jak obozy w Be鹵cu, Treblince II i
Che軛ie, ob霩 w Sobiborze by� przeznaczony do bezpo鈔edniej zag豉dy 砰d闚 w ramach operacji Reinhard.
W Sobiborze zgin窸o ok. 250 tys. wi篥ni闚. Do jego likwidacji bezpo鈔ednio przyczyni� si�
bunt wi篥ni闚 14 pa寮ziernika 1943 r, i ucieczka z niego do pobliskich las闚 ok. 200-300
wi篥ni闚, co zreszt� dobrze przedstawia film, o kt鏎ym wcze郾iej wspomnia貫m. Faszy軼i
p騧niej wymordowali pozosta造ch wi篥ni闚, a ob霩 zr闚nali z ziemi� i zatarli wszelki 郵ad
jego istnienia.
Obecnie W這dawa jest wci捫 powi瘯szaj帷ym si� miastem, by� mo瞠 w przysz這軼i b璠zie
tu kolejowe przej軼ie graniczne z Bia這rusi�. W zasadzie istniej� tory kolejowe po obu stronach
Bugu, brakuje tylko mostu :) Nie musz� chyba m闚i� ile korzy軼i przyniesie przej軼ie graniczne.
Obecnie we W這dawie wci捫 pog喚bia si� bezrobocie. C騜... Brak przemys逝...
Tyle odemnie. Wi璚ej znajdziecie pewnie w odno郾ikach

|
|